poniedziałek, 18 stycznia 2016

Kazimierz Nieżychowski - twórca artylerii powstańczej


Kazimierz Nieżychowski (1892-1987) urodził się w Granówku, pow. Grodzisk Wlkp. Po wybuchu I wojny światowej został przymusowo wcielony do armii pruskiej - skierowano go do 50. pułku piechoty w Rawiczu, a następnie do 20. pułku artylerii lekkiej w Poznaniu. Po powrocie z frontu w grudniu 1918 r. często przebywał w Poznaniu. Uczestniczył w konspiracyjnych spotkaniach i odprawach w tzw. sztabie Palucha, przygotowującym powstanie. Podczas powstania odpowiadał za obronę dworca głównego. Na odprawach powstańczego dowództwa zgłosił konieczność utworzenia oddziałów artylerii. Pomysł poparł porucznik Paluch. 30 grudnia 1918 r. ogłoszono nabór i mobilizację m.in. do powstańczych oddziałów artylerii. Ich dowódcą został Kazimierz Nieżychowski. 
Fot. Powstaniec Wielkopolski 2013
W nocy z 31.12.1918 na 1.1.1919 r. wachmistrz Nieżychowski ruszył z oddziałami w stronę bazy niemieckiej w Biedrusku, która została rozbita. Zdobyto 8 dział, oraz ponad 40 koni. Jeszcze tego samego dnia Nieżychowski został mianowany dowódcą powstańczej artylerii i komendantem koszar przy ul. Solnej. Podlegało mu 10 dział z obsługą działonowych z taborami i amunicją - razem blisko 500 artylerzystów. 

 Nieżychowski uczestniczył m.in. w ataku na niemiecką bazę lotniczą na Ławicy. Artylerzyści walczyli również na froncie nad Notecią, w rejonie Rynarzewa, na przedpolu Bydgoszczy. 2 lutego 1919 roku artylerzyści powstrzymali pociąg pancerny podchodzący pod Kcynię. Także w lutym 1919 r. Kazimierz Nieżychowski pomagał w organizacji artylerii Armii Wielkopolskiej. Jednak po kilku dniach został skierowany na front południowy w rejon Leszna, gdzie zaprowadził dyscyplinę w oddziale i prowadził walki z Niemcami.
W marcu oddziały zostały skierowane do Biedruska, gdzie prowadzono intensywne ćwiczenia i szkolenia. Utworzono pierwszy pułk artylerii lekkiej. Także w marcu oddziały zostały wysłane w rejon Lwowa, wraz z Kazimierzem Nieżychowskim. Kolejny rok upłynął Nieżychowskiemu na walkach z bolszewikami.
Więcej informacji  w artykule Tomasza Szeszyckiego opublikowanym w Wielkopolskim Powstańcu wydanym w 2013 roku.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz